วิทยาศาสตร์ ดาราศาสตร์
“ตะวันอ้อมข้าว” (Winter Solstice) ที่เรียกเช่นนี้เพราะว่าช่วงปลายปีตำแหน่งของดวงอาทิตย์ขึ้น – ตกจะไม่เคลื่อนที่ผ่านเหนือศีรษะของเรา ดังนั้นคนไทยจึงเห็นดวงอาทิตย์เคลื่อนที่ขึ้นอ้อมต้นข้าวจากทิศตะวันออกค่อนไปทางทิศใต้
นอกจากนี้ ปรากฏการณ์ตะวันอ้อมข้าวยังเกี่ยวข้องกับ “วันเหมายัน” (Winter Solstice) ด้วย มันคือวันที่ซีกโลกเหนือเอียงออกจากดวงอาทิตย์มากที่สุด ทำให้ประเทศทางซีกโลกเหนือรวมถึงประเทศไทยมีกลางวันสั้นและกลางคืนยาวนานที่สุดในรอบปี
มนุษย์สำรวจพบกาแลกซี่ได้กี่กาแลกซี่
ในประวัติศาสตร์การสำรวจที่ผ่านมา ถ้าเอาถึงยุคปัจจุบันนี้เลยก็ได้มีการเก็บรวบรวมข้อมูลของแกแล็กซี่ต่าง ๆ ในวงการดาราศาสตร์อย่างเช่นฐานข้อมูลขนาดใหญ่ของ DESI Legacy Surveys ซึ่งได้รวบรวมแคตตาล็อกทางดาราศาสตร์ของ galaxy มาตลอด 60 ปีที่ผ่านมาก็มีจำนวนมากถึงกว่า 13 ล้าน galaxies
https://data.desi.lbl.gov/doc/releases/dr1
ผมขอยกตัวอย่าง เอาแบบง่ายที่สุดของภาพถ่ายแกแล็กซีที่อยู่ใกล้มาก ๆ เกินสายตามนุษย์จะมองเห็นได้ ก็คือภาพถ่ายของกล้อง Hubble ที่เรียกว่า Hubble deep field image
สถานที่ที่มีการ “ขีดเส้น” Prime Meridian (Longitude 0 องศา) เส้นที่แบ่งซีกโลกตะวันออกและตะวันตกออกจากกัน เส้น Prime Meridian นี้ถูกทำเครื่องหมายไว้ที่ Greenwich ตั้งแต่ปี 1884 ในลานของหอดูดาว Royal Observatory
ส่วนเส้น Equator หรือเส้นละติจูด 0 องศานั้นก็มีเป็นอนุสาวรีย์ชื่อว่า The Mitad del Mundo ที่ประเทศ Ecuador ครับ
สมัยผมยังเป็นนักเรียนนายเรือตอนที่ออกฝึกภาคเดินเรือต่างประเทศ ขณะที่เรือกำลังจะข้ามจากซีกโลกเหนือลงซีกโลกใต้จะต้องผ่านเส้น Equator (ขณะที่เรือข้ามจากซีกโลกเหนือลงซีกโลกใต้เครื่องรับ GPS จะแสดง Latitude 00.00°) และมีการทำพิธีข้ามเส้น Equator ซึ่งเป็นประเพณีที่สำคัญของชาวเรือครับ
ตอนนั้นรุ่นพี่แกล้งหลอกเล่น ๆ ว่าลองชะโงกดูข้างเรือและเพ่งดี ๆ จะเห็นเส้น Equator เป็นขีดสีขาวอยู่ที่ก้นทะเล ตอนนั้นตื่นเต้นกันใหญ่ …. (มันมีที่ไหนล่ะ 😂😸🤣)
